Page 15 - Диссертация к
P. 15
серіктестікті орнатуға бағытталған басқару жүйесінің бір түрі болды.
Зерттеулер көрсеткендей, бұл модель қоғамдық игілікке қол жеткізуге ықпал
етті, алайда көптеген қатысушылар арасында жоғары тиімді үйлестірудің
қажеттілігі туындады. 1990 жылдары әлемнің түрлі елдерінде бұл модель
табысты басқару ретінде нәтижелер көрсетті [31].
Digital Governance. Цифрлық басқару - 1992 жылы Флорида
университетінің профессоры М.Э. Милаковичтің еңбектерінде алғаш рет
қарастырылған. Ғалымның пікірінше, цифрлық технологиялар мен әлеуметтік
желілердің дамуы классикалық мемлекеттік басқару жүйесін өзгертіп, цифрлық
бостандық пен электрондық демократияны жүзеге асыруға мүмкіндік береді
деді [24].
Цифрлық басқару мемлекеттің, бизнестің және қоғамның өзара
әрекеттесуін жақсартуға арналған жаңа шекаралар ашып, «цифрлық қатысу»,
«электрондық демократия», «электрондық сайлау», «цифрлық бостандық және
цифрлық қоғам» секілді тұжырымдамаларды қалыптастырды [32]. Осылайша,
азаматтар үшін мемлекеттік басқаруды цифрландырудың алты негізгі маңызды
артықшылықтары қалыптасты (сурет 2).
Мемлекеттік және жергілікті орган
қызметтерінің қолжетімділігінің артуы
Мемлекетпен халық арасындағы өзара Мемлекеттік және жергілікті орган
іс-қимылға байланысты уақыт пен қызметтерінің сапасының артуы
қаржылық шығындардың қысқаруы
Мемлекеттік басқаруға азаматтық Азаматтардың заңды құқықтары мен
қатысудың артуы мүдделерін қорғауды қамтамасыз ету
мүмкіндіктерінің артуы
Цифрлық трансформациямен
байланысты тәуекелдерден қорғауды
қамтамасыз ету мүмкіндіктерінің артуы
Сурет 2 – Азаматтар үшін мемлекеттік басқаруды цифрландырудың
негізгі артықшылықтары
Ескерту –Дереккөздер негізінде автор құрастырған [24], [32], [33]
Бұл 21 ғасырдағы мемлекеттік басқару жүйесінің жаңа үрдісі, демек
цифрландыру мемлекеттік басқарудың орталықтандырылған әдістерінен ашық
және қол жетімді мемлекетке көшуге ықпал ететіндігімен түсіндіріледі, мұнда
әрбір азамат басқару үрдістеріне қатыса алады немесе кем дегенде өз
көзқарасын білдіреді. Цифрлық технология мүмкіндіктері арқылы қарапайым
халық мемлекеттік органдардың жоғары лауазымды тұлғаларына тікелей
жүгінуге мүмкіндік берді, мұның бәрі мемлекеттік басқару тұжырымдамасын
түбегейлі өзгертті. Диалогтың электрондық нысанын дамытудағы маңызды
аспектісі ретінде цифрлық сауаттылық пен интернетке қолжетімділіктің әртүрлі
деңгейлері мен барлық азаматтар үшін оңтайлы платформалардың
15

