Page 54 - Диссертация к
P. 54

8 - кестенің жалғасы
                   Канада                7               98              93              88              100
                   АҚШ                   10              90              93              88              92
                   Германия              12              97              96              87              90
                   Норвегия              17              69              80              91              95
                   Франция               19              71              87              89              87
                   Қазақстан             28              80              93              75              90
                   Грузия                60              53              61              74              89
                   Ескерту - UN E-Govrnment Knowledge Base мәліметтері негізінде автор құрастырған, 2024 [188]
                   * * Елдер арасындағы орын рейтингі (1 ең жоғары), баллдық рейтингі (100 балл ең жоғары)

                         Кестеде көріп тұрғанымыздай Қазақстан әлем елдері арасында 2024 жылы
                  28-ші орынды иемденіп алдыңғы қатарлы (жоғары) санаттағы елдер құрамына
                  енді.  EGDI  негізгі  рейтингінің  құрамдас  бөліктерінің  бірі  болып  табылатын
                  онлайн-сервистер  рейтингінде  Қазақстан  топ-10  елдің  қатарына  енді.  Бүгінгі
                  таңда Қазақстан Республикасы көптеген дамыған және дамушы мемлекеттердің
                  көрсеткіштерін  басып  озып,  цифрлық  трансформацияның  жоғары  қарқынмен
                  жүріп жатқан санаулы елдердің бірі болып саналады. Қазақстан экономикалық
                  қызметтің барлық салаларында түрлі сервистерді енгізудің арқасында осындай
                  нәтижелерге қол жеткізді.
                         Үшінші  әлем  елдерінің  демократия  деңгейі  бойынша  рейтингін
                  талдайтын (Democracy Index) талдау орталығы мен Economist Intelligence Unit
                  Британдық Economist журналының аналитикалық бөлімшесі зерттеу  жасаумен
                  айналысады. Демократия индиксін бағалау бес негізгі санатқа топтастырылған
                  60  негізгі  көрсеткіш  бойынша  елдердің  жай-күйін  сипаттайтын  тиісті
                  сараптамалық  бағалау  әдіснамасы  мен  сауалнама  нәтижелеріне  негізделген
                  отырып  жасалады.  Бағалау  балдық  жүйемен  есептеледі,    максималды  бағалау
                  балы 0-ден (ең төменгі) 10-ға дейін (ең жоғары) болып саналады, ал санаттарға
                  бөлінуі бойынша келесі аспектілерді қамтиды [189]:
                      1.  Сайлау үдерісі және плюрализм – (Electoral process and pluralism - EPP)
                      2.  Үкіметтің белсенділігі - (Govrnment activities - GA)
                      3.  Халықтың саясатқа араласуы – (Political participation - PP)
                      4.  Саяси мәдениет – (Political culture - PC)
                      5.  Азаматтық бостандық – (Civil freedom - CF)
                         Осы  негізгі  бес  санаттар  бойынша  2024  жылғы  алдыңғы  қатарлы  әлем
                  елдері арасындағы демократия деңгейінің нәтижесі келесідей,  Әр  бір ел үшін
                  орындар  санаты  1-ден  басталып,  (1-ең  жоғарғы  орын)    болып  саналады,  ал
                  көрсеткіштердің  жалпы  баллы  бойынша  (1-ден  10-ға  дейін)  аралықта
                  тағайындалады, ең жоғарғы балл 10 болып саналады. (кесте 9):








                                                                 54
   49   50   51   52   53   54   55   56   57   58   59