Page 65 - Диссертация к
P. 65
өзгерістерге ұшыраған. Атап айтқанда 2015 жылы 80-ші орында болса 2024 ші
жылы 69-шы орынға көтерілген. Алдыңғы қатарлы дамыған мемлекеттермен
салыстырғанда өсу динамикасының төмен екендігін көрсетуде.
Оның негізгі себебі соңғы жалдардағы инфляцияның күрт өсуі және
Ресей мен Украина арасындағы қақтығыстар елдің ахуалына едәуір кері әсер
етті. Қазақстанның Ресеймен экономикалық және географиялық жақындығына
байланысты экономикалық инфрақұрылымда көптеген өзгерістер орын алды.
Еуропалық Одақтан жөнелтілетін тауарлар Қазақстанға жету үшін Ресей
арқылы транзитпен өтуі керек, бұл жеткізу тізбегінің бұзылуына кері әсер етті
[200].
Нақты ЖІӨ-нің орташа өсімі 2018 жылғы банктік дағдарыстан және одан
кейінгі құрылыс нарығының құлдырауынан кейін 2015-2022 жылдардағы
жылдық 10% өсіммен салыстырғанда 4% - ға дейін төмендеді. Қазақстандық
мұнай экспортының көп бөлігін жүзеге асыратын Каспий құбыр
консорциумындағы қосымша үзілістер өндіріс пен бюджет кірістерінің
төмендеуіне әкеліп соқтырды, осылайша экономикалық өсудің төмендеу қаупін
тудырды [201].
Open Data Inventory және Open Data Watch халықаралық ұйымы
тарапынан әзірленетін ашық деректердің дүниежүзілік рейтингі бойынша
жасалынатын талдама мемлекеттердің ашықтығын көбінесе есеп беруді
қамтамасыз етумен байланыстырады. Ашықтық көбінесе демократиялық
елдердің азаматтарына олардың мемлекетін бақылауға және сыбайлас
жемқорлықты және басқа да лауазымдық қылмыстарды азайтуға мүмкіндік
береді. Қазақстанның мемлекеттік органдарының ақпараттық ашықтығы мен
қолжетімділігі және үкіметтің ашықтығы бойынша 2019- 2024 жылдар
бойынша динамикасы талданды (кесте 16).
Кесте 16 – Қазақстанның мемлекеттік органдарының ашықтығы мен
ақпараттық қолжетімділігі және Үкіметтің ашықтығының өзгеріс динамикасы
(2019- 2024)
Мемлекеттік органдардың Үкіметтің ашықтығы
ақпараттық ашықтығы мен
Жылдар
қолжетімділігі
Орны Орны
2019 53 70
2020 53 75
2021 44 81
2022 44 84
2023 48 85
2024 51 85
Ескерту - Open Data Inventory және World justice project, мәліметтері негізінде автор
құрастырған, 2024 [193]
* Барлық елдер арасындағы орындардың рейтингі (1 ең жоғары).
65

